Encyklopedia Host

Hosty zazwyczaj są uważane za rośliny, które są odporne na wszelkie choroby a jedynie co im może zaszkodzić to HVX i ślimaki. W dużej mierze takie zapatrywanie jest słuszne, ale w niesprzyjających warunkach ( duża wilgotność powietrza oraz wyższe temperatury ) hosty podobnie jak inne rośliny są podatne na choroby grzybowe.
Liście zaatakowane przez patogeny grzybowe tracą swoje walory dekoracyjne i wyglądają fatalnie. Najbardziej podatne na takie uszkodzenia są hosty, których liście są cienkie i posiadają białe barwy.

Rzadko zdarza się, żeby roślina została bardzo mocno zaatakowana przez grzyby, są to zazwyczaj uszkodzenia na pojedynczych liściach a ich wycięcie zubaża i oszpeca całą kępę.
Rozwojowi chorób grzybowych sprzyjają uwarunkowania stanowiskowe, otoczenie ( rośliny, które rosną w pobliżu host ) jak również zaniedbania w pielęgnacji i profilaktyce.

• Sąsiedztwo innych roślin, drzew czy krzewów liściastych, które wytwarzają ogromne ilości pyłków, kwiatów czy opadających liści jest okolicznością sprzyjającą uszkodzeniom host. Szczególnie jest to niebezpieczne w okresach deszczowych gdyż strącane przez deszcz i wiatr różne elementy roślinne z otoczenia przyklejają się do liści host. Pomijam fakt mało estetycznego ich wyglądu w tym momencie, ale w takich miejscach wilgoć utrzymuje się przez długi czas, obumierające materiały roślinne gniją, a procesy gnilne przenoszą się również na liście host. Dodatkowo, gdy po deszczach świeci "ostre" słońce zawarta w tym miejscy woda nie odparowuje a wręcz "gotuje" się powodując przypalenia tkanki liściowej i dodatkowe zagrożenie dla estetyki i zdrowotności host.

• Brak ściółki wokół roślin, powoduje że podczas mocnych opadów na liście oprócz wody dostaje się podłoże, w którym znajdują sie patogeny grzybowe. Szczególnie jest to niebezpieczne, gdy hosty mają pokrój sprzyjający pokładaniu się liści na podłożu.

Można temu zaradzić w prosty sposób.
Ściółkowanie zabezpieczy rośliny przed zachlapaniem błotem, ale również poprawia komfort wodny chroniąc podłoże przed nadmiernym wysychaniem i zwiększy estetykę kompozycji.

• Następną przyczyną wpływającą na zagrożenie chorobami grzybowymi jest pozostawianie obumarłych liści po zakończeniu sezonu wegetacji. Liście bezwzględnie należy usuwać, gdyż pozostawione wiosną stają się doskonałą siedzibę i pożywką grzybów chorobotwórczych. Zabieg usuwania liści z dwóch powodów nie może być przeprowadzony zbyt szybko. Po pierwsze nie możemy pozbawić się oglądania kolorów jesieni - kolorystyka host jesienią również może zachwycić. Po drugie ( jest to dużo ważniejsze) nie należy obcinać czy też obrywać liści roślinom, które są jeszcze z nimi powiązane pobieraniem soków. Zabieg taki należałoby w tym momencie przeprowadzać zachowując wszelkie środki ostrożności związane z zagrożeniem przenoszenia wirusa HVX, co byłoby utrudnieniem i niepotrzebnym wysiłkiem.

Liści pozbywamy się po pierwszych przymrozkach - wtedy obumarłe ogonki liściowe nie są tak mocno związane z rośliną i bez problemu dają się oberwać, a co najważniejsze przy takim postępowaniu nie ma zagrożenia przeniesienia soków z ewentualnie zarażonej (HVX) rośliny na roślinę zdrową.

• Sposób i pora dnia w której przeprowadzany nawadnianie (podlewanie) roślin również nie jest bez znaczenia. Hosty są roślinami, które nie powinny mieć moczonych liści, gdyż dłuższe zaleganie na nich wody może spowodować ich trwałe uszkodzenie. Wodę należy dostarczać roślinom bezpośrednio do systemu korzeniowego a nie przez jej rozpylanie na całej roślinie. Podlewanie polegające na zraszaniu całej rośliny jest poza tym mało efektywne, gdyż kępa liści stanowi doskonały parasol i tylko mała część wody dotrze do systemu korzeniowego a jej większość niepotrzebnie nawodni powierzchnię podłoża poza zasięgiem korzeni. Nawadnianie nie powinno odbywać się w godzinach wieczornych a raczej porannych. Jest to podyktowane tym, że woda dostarczona po zachodzie słońca, która nie dostanie się do podłoża długo nie odparowuje przez co zalega na liściach a dodatkowo powierzchownie mokre podłoże jest wabikiem dla ślimaków.

Część osób, które posiada hosty w swoich ogrodach twierdzi, że z chorobami grzybowymi nie mają problemu i oby tak było nadal. W moim ogrodzie problem istnieje - nie jest on bardzo uciążliwy ..... ale porażenia zdarzają się ( wreszcie wszystkie zdjecia w tym temacie zostały wykonane w moim ogrodzie). Zauważyłem natomiast pewną prawidłowość, w sezonie w którym nie stosowałem zapobiegawczo oprysków preparatami grzybobójczymi liście hosty w okresie jesieni dużo szybciej ulegały zniszczeniu tracąc szybko swoje jesienne wybarwienie.
Jeśli zdecydujemy się na przeciwdziałanie chorobom grzyboowym, należy zastanowić się w jakim terminie będziemy te zabiegi wykonywać - czy zrobimy to zapobiegawczo czy interwencyjnie, gdy zauważymy symptomy tej choroby na liściach.
Polecam stosowanie preparatów grzybobójczych zapobiegawczo wiosną, choćby z tego powodu, że większość zalecanych i stosowanych preparatów pozostawia przez dość długi czas na liściach biały nalot, który niestety nie upiększa liści. Gdy zastosowałem opryski w trakcie sezonu zacząłem żałować tego kroku, gdyż mniej widoczne były uszkodzenia chorobowe a bardziej oszpeciło liście zastosowanie preparatu grzybobójczego.

Dla producentów host uprawiających je na liście cięte, czyli tych, którzy nie mogą sobie pozwolić na ich uszkodzenia chorobami grzybowymi, zaleca się stosowanie oprysków mieszaniną preparatów Sarfun 500 SC (0,1%) + Rovral Flo 255 SC (0,1%). Zabieg ten należy wykonywać wiosną, gdy temperatura otoczenie wzrasta powyżej 10°C. Jeśli pogoda sprzyja rozwojowi grzybów chorobotwórczych, zabieg należy powtórzyć po 7–10 dniach.
Bardziej dostępnymi preparatami są Amistar 250 SC i Score 250 SC, które należy stosować naprzemiennie, aby nie spowodować uodpornienia się rośliny na preparat.
W swoim ogrodzie jak na razie z powodzeniem stosuję preparat Topsin M (0,1%) - wiosną gdy jeszcze nie są rozwinięte liście stosuję opryski i podlewanie podłoża wokół rośliny.
Czy stosować zapobiegawczą walkę z chorobami grzybowymi przez stosowanie preparatów ?- pozostawiam to do decyzji posiadaczy host. Zalecam jednak zastosowanie innych sposobów zapobiegania, bądź ograniczania możliwości powstawania chorób grzybowych omówionych w tym temacie.

Andrzej Pach